Birleşik Kamu-İş Konfederasyonu'nun Ar-Ge birimi KAMU-AR tarafından hazırlanan Nisan 2026 Açlık ve Yoksulluk Sınırı Araştırması, Türkiye'de yaşam maliyetinin rekor seviyelere ulaştığını bir kez daha gözler önüne serdi.
Araştırma, Ankara'daki market fiyatları baz alınarak dört kişilik bir ailenin sağlıklı ve dengeli beslenmesi ile insana yakışır bir yaşam sürdürebilmesi için gereken harcamaları hesapladı.
Rapora göre, dört kişilik bir ailenin aylık açlık sınırı (yalnızca gıda harcaması) 36 bin 313 liraya çıktı. Bu rakam, bir önceki aya göre 494 lira, son bir yılda ise 10 bin 135 lira artış gösterdi.
Gıda dışı temel ihtiyaçlar (barınma, ulaştırma, giyim, sağlık, eğitim vb.) için gereken harcama ise 72 bin 507 liraya ulaştı. Böylece yoksulluk sınırı 108 bin 820 liraya yükseldi. Yoksulluk sınırı bir önceki aya göre 1.994 lira, yıllık bazda ise 29 bin 407 lira arttı.
Gıda ve diğer harcamalardaki artışlar dikkat çekici
KAMU-AR'ın detaylı hesaplamalarına göre gıda grubunda en büyük payı et-balık-yumurta (10 bin 792 lira), süt-yoğurt-peynir (7 bin 444 lira), sebze (5 bin 291 lira) ve meyve (3 bin 417 lira) kalemleri oluşturuyor. Ekmek ve unlu mamuller ise 2 bin 904 liraya ulaştı.
Gıda dışı kalemlerde ise barınma 20 bin 979 lira, ulaştırma 17 bin 235 lira ile en yüksek yükü oluşturuyor. Ev eşyası, giyim-ayakkabı, tatil-oteller, sağlık ve eğitim giderleri de aile bütçesini ağırlaştıran diğer kalemler arasında yer alıyor.
Ücretler ve maaşlar sınırların çok gerisinde kalıyor
Araştırmada, maaş ve ücretlerin bu sınırların gerisinde kaldığına dikkat çekiliyor.
Ocak ayında net 28 bin 75 lira olarak uygulanan asgari ücret, açlık sınırının 8 bin 238 lira altında kalıyor. Asgari ücretle bir ailenin sadece 23 günlük gıda ihtiyacını karşılayabildiği belirtiliyor.
En düşük emekli aylığı 20 bin lira seviyesinde, bu rakam açlık sınırının ancak 16 günlük kısmını karşılayabiliyor.
En düşük memur maaşı ise 61 bin 890 lira ile yoksulluk sınırının yalnızca yüzde 56,8'ini karşılıyor.
Üç asgari ücretli bir hanenin toplam geliri 84 bin 225 lira olsa da, bu tutar yoksulluk sınırının 24 bin 595 lira gerisinde kalıyor.
Birleşik Kamu-İş, raporla ilgili yaptığı değerlendirmede "mutfaktaki yangının" devam ettiğini ve gıda ile ulaştırma maliyetlerindeki artışın temel neden olduğunu vurguluyor. Konfederasyon, verilerin Ankara'daki gerçek market fiyatlarından derlendiğini ve enflasyonist baskının özellikle temel gıda ve barınma kalemlerinde hissedildiğini belirtiyor.
Ekonomik tablo
Nisan 2026 verileri, Türkiye'de enflasyonun hâlâ yüksek seyrettiği ve fiyat artışlarının özellikle dar gelirli kesimleri ağır şekilde etkilediği bir döneme işaret ediyor. Açlık sınırı son bir yılda yaklaşık yüzde 39 oranında artarken, yoksulluk sınırı da benzer bir yükseliş gösterdi. Bu tablo, asgari ücretin ve emekli maaşlarının alım gücünün hızla eridiğini gösteriyor.
Uzmanlar, araştırmanın TÜİK'in resmi enflasyon verilerinden bağımsız olarak yapılan saha derlemelerine dayandığını ve gerçek yaşam maliyetini daha yakından yansıttığını belirtiyor. Birleşik Kamu-İş'in hesaplamaları, özellikle kamu çalışanları ve sendikalı kesim için de önemli bir referans niteliği taşıyor.
